← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4contractus organisationis et cooperationis · Organisations- und Kooperationsverträge
ang. organisational and cooperative contracts
— Umowy tworzące struktury wspólnego działania gospodarczego, opartego na zasadzie współpracy bez tworzenia osoby prawnej. Klasyczna societas — jeden z czterech konsensualnych kontraktów rzymskich, fundament nowoczesnego prawa spółek. Code Napoléon art. 1832-1873 — société, definicja obejmująca zarówno spółkę cywilną, jak i wzorzec handlowych spółek osobowych. ABGB §§ 1175-1216 — bürgerliche Gesellschaft (spółka cywilna), klasyczna konstrukcja kontynentalna. BGB §§ 705-740 — Gesellschaft des bürgerlichen Rechts (GbR), instytucja elastyczna, stanowiąca ważny punkt porównawczy dla polskiej spółki cywilnej. Geneza polskich spółek osobowych jest jednak szersza i opiera się przede wszystkim na rodzimej tradycji handlowej — KZ 1933 art. 546-591 (spółka jako umowa) oraz Kodeksie handlowym z 1934 r. KC 1964 art. 860-875 — spółka cywilna w obecnym kształcie polskim. Charakter: spółka cywilna nie jest osobą prawną — wspólnicy odpowiadają solidarnie i osobiście za zobowiązania, a majątek wspólny ma charakter wspólności łącznej (a nie ułamkowej). Obok klasycznej spółki cywilnej kategoria obejmuje umowy nowoczesne: konsorcjum (joint venture, niemające bezpośredniej regulacji kodeksowej, kreowane swobodą umów), umowy o wspólnym przedsięwzięciu, umowy kooperacyjne między przedsiębiorcami. Cecha wspólna: cel wspólny (causa communis) odróżnia te umowy od umów wzajemnych typu sprzedaży, gdzie strony mają cele przeciwstawne.
Źródło: Code Napoléon art. 1832-1873; ABGB §§ 1175-1216; BGB §§ 705-740; KZ 1933 art. 546-591; KH 1934; KC 1964 art. 860-875
Kolekcja: część szczególna prawa zobowiązań