← Prawo cywilne XIX i XX wieku

L5

zastrzeżenie własności rzeczy sprzedanej

reservatio dominii · Eigentumsvorbehalt

ang. reservation of title (of the sold thing)

Klauzula umowna zastrzegająca przejście własności dopiero po zapłacie całej ceny (retencja tytułu).

— Postanowienie umowne, według którego sprzedawca zachowuje własność rzeczy aż do zapłaty całej ceny przez kupującego — klasyczna konstrukcja zabezpieczająca interes sprzedawcy w obrocie ratalnym. Klasyczna rzymska lex commissoria — możliwość zastrzeżenia w umowie sprzedaży, że gdy kupujący nie zapłaci w terminie, sprzedaż uznaje się za niedoszłą (D. 18.3, C. 4.54). Klasyczne rzymskie pactum reservati dominii — rezerwacja własności do uiszczenia ceny (skutki oblig. + rzeczowe). Pandektystyka — Eigentumsvorbehalt jako Sicherungsmittel (środek zabezpieczający). Code civil — clause de réserve de propriété; przed reformą 1980 r. niezbyt skuteczne wobec wierzycieli kupującego, ustawa z 12 V 1980 r. (loi Dubanchet) wprowadziła pełną skuteczność również w upadłości. ABGB § 1063 — Eigentumsvorbehalt. BGB § 449 — Eigentumsvorbehalt jako jeden z najczęstszych Sicherungsrechte; § 449 ust. 2 — rozszerzony zastrzeżenie własności (verlängerter Eigentumsvorbehalt) rozciągający się na zysk z dalszej sprzedaży. KC art. 589-591: art. 589 — sprzedawca może zastrzec sobie własność rzeczy aż do uiszczenia ceny; art. 590 § 1 — co do ruchomości skutek rzeczowy (erga omnes) wymaga formy z datą pewną dokumentu zastrzeżenia; art. 590 § 2 — co do nieruchomości skuteczne erga omnes z chwilą wpisu do księgi wieczystej; art. 591 — kupujący odpowiada za rzecz jak ten, kto rzecz nabył pod warunkiem rozwiązującym (art. 91 KC). Klasyczne zastosowania: sprzedaż ratalna (art. 583-588 KC), sprzedaż wewnętrzna w spółkach.

Źródło: Lex commissoria, pactum reservati dominii (rzymskie — D. 18.3, C. 4.54); Code civil — clause de réserve de propriété, loi Dubanchet 12 V 1980 r.; ABGB §§ 1063-1063a; BGB § 449; KC art. 589-591, 583-588.

Pojęcia nadrzędne

Pojęcia powiązane

Kolekcja: prawo rzeczowe

Odpowiedniki zewnętrzne: Q15110701

Otwórz w eksploratorze grafowym →