← Prawo cywilne XIX i XX wieku

L6

zdrowie

integralność fizyczna i psychiczna

ang. health

salus (łaciński)

Dobro osobiste obejmujące integralność fizyczną i psychiczną osoby; naruszenie skutkuje roszczeniami niemajątkowymi (zaniechanie, usunięcie skutków) oraz zadośćuczynieniem pieniężnym za doznaną krzywdę.

— Klasyczne dobro osobiste obejmujące integralność fizyczną i psychiczną osoby — fundamentalna kategoria ochrony osoby naturalnej. Klasyczne rzymskie pojęcie salus — zdrowie ciała i ducha; w klasycznym ius civile chronione przez actio iniuriarum (skarga z tytułu zniewagi) obejmującą również naruszenia integralności cielesnej. Pandektystyka XIX w. wykrystalizowała współczesną kategorię praw osobistych (Persönlichkeitsrechte) z zdrowiem jako ich rdzeniem. BGB § 823 ust. 1 — Schadenersatz z naruszenia Körper, Gesundheit; § 253 — Schmerzensgeld (zadośćuczynienie za doznaną krzywdę psychofizyczną). Code civil — atteinte à l'intégrité de la personne. KC 1964 art. 23 — otwarty katalog dóbr osobistych: zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość; art. 24 — środki ochrony niemajątkowej (zaniechanie, usunięcie skutków); art. 444 — naprawienie szkody w razie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia (koszty leczenia, rehabilitacji, renta); art. 445 § 1 — zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę. Konstytucja RP art. 38 (ochrona życia), art. 68 (prawo do ochrony zdrowia) — wzmacniają ochronę zdrowia jako wartość konstytucyjną. Polskie ujęcie wyodrębnia dwie warstwy ochrony zdrowia: (1) cywilnoprawna — KC art. 23-24 + 444-445 (roszczenia o zaniechanie, usunięcie skutków, zadośćuczynienie pieniężne, naprawienie szkody majątkowej); (2) konstytucyjno-publicznoprawna — Konstytucja RP, ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, kodeks karny (art. 156-160 — przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu).

Źródło: KC art. 23, 24, 444, 445; Konstytucja RP art. 38, 68

Pojęcia nadrzędne

Pojęcia powiązane

Kolekcja: prawo osobowe

Odpowiedniki zewnętrzne: Q12147

Otwórz w eksploratorze grafowym →