← Ustrój organów ochrony prawnej XX wieku
L4ang. administrative case
— Sprawa administracyjna — sprawa rozstrzygana w postępowaniu administracyjnym (przed organem administracji publicznej) i sądowoadministracyjnym (przed sądem administracyjnym) — stanowi w polskim systemie kategorię dotyczącą stosunków obywatela z państwem w sferze indywidualnych aktów władczych. Sprawa administracyjna powstaje z inicjatywy strony (wniosek) lub z urzędu (postanowienie organu o wszczęciu postępowania). Postępowanie administracyjne reguluje k.p.a. z 14 VI 1960 r. (z licznymi nowelizacjami). Charakterystyka: dwustopniowość (organ I instancji — np. starosta, wójt, naczelnik urzędu skarbowego; organ II instancji — np. samorządowe kolegium odwoławcze, dyrektor izby skarbowej, wojewoda), zasada legalności, zasada pisemności, zasada czynnego udziału strony w postępowaniu. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej strona może wnieść skargę do WSA — postępowanie sądowoadministracyjne uregulowane będzie po wprowadzeniu modelu dwustopniowego u progu XXI w. Sprawy administracyjne mogą dotyczyć: budowlanych (pozwolenie na budowę, decyzja o warunkach zabudowy), urzędniczych (mianowanie, przeniesienie funkcjonariusza), cudzoziemców (wiza, zezwolenie na pobyt, ochrona międzynarodowa), gospodarczych (koncesja, licencja, zezwolenie), środowiskowych (decyzja środowiskowa, pozwolenie zintegrowane), oświatowych, zdrowotnych, podatkowych. W II RP sprawy administracyjne regulowała ustawa z 22 III 1928 r. o postępowaniu administracyjnym (z postępowaniem przed NTA jako sądem administracyjnym). PRL zachował k.p.a. (od 1960 r.), ale bez sądowej kontroli administracji aż do 1980 r. III RP rozbudowała sieć kontroli sądowoadministracyjnej (16 WSA + NSA). Liczba spraw administracyjnych w polskim porządku jest istotna — odzwierciedla zakres regulacji państwowej, nieprzerwanie rosnący w III RP.
Źródło: ustawa z 14 VI 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. nr 30 poz. 168 ze zm.); ustawa z 31 I 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 4 poz. 8); ustawa z 11 V 1995 r. o NSA (Dz.U. nr 74 poz. 368)
Kolekcja: akty normatywne, orzecznictwo i postępowanie