← Prawo cywilne XIX i XX wieku

L4

ustroje majątkowe małżeńskie

majątkowe stosunki małżeńskie · reżimy majątkowe małżeńskie

ang. matrimonial property regimes

Zbiór zasad regulujących stosunki majątkowe między małżonkami w czasie trwania małżeństwa, jego ustania oraz po jego ustaniu. Polski system KRO przewiduje ustrój ustawowy (wspólność majątkowa) jako reguła oraz ustroje umowne (rozszerzona lub ograniczona wspólność, rozdzielność) jako wybór małżonków poprzez umowę majątkową.

— Hasło obejmuje: (1) podstawową dychotomię polskiego prawa małżeńskiego — ustrój ustawowy (wspólność majątkowa, KRO art. 31-46) jako domniemany reżim oraz ustroje umowne (KRO art. 47-51) jako wybór; (2) możliwe ustroje umowne polskie: rozszerzona wspólność (włącza do majątku wspólnego niektóre składniki osobiste), ograniczona wspólność (wyłącza niektóre składniki), pełna rozdzielność (każdy zachowuje pełną własność); (3) genezę typów majątkowych: rzymskie dos i parapherna (małżeństwo cum manu/sine manu), munt oraz ehemännliche Verwaltung und Nutznießung (zarząd i użytkowanie majątku żony przez męża) w prawie germańskim, francuskie communauté legale; (4) ustrój przymusowy ustanawiany przez sąd (KRO art. 52) ze względów ważnych, np. trwonienie majątku przez jednego z małżonków, separacja faktyczna; (5) skutki ustroju w stosunku do osób trzecich — ograniczenia ze względu na ochronę wierzycieli (KRO art. 47 § 2), zgoda drugiego małżonka na czynności rozporządzające (KRO art. 37); (6) wybór ustroju jako element autonomii woli małżonków, ograniczony przepisami iuris cogentis o ochronie rodziny.

Źródło: Kodeks rodzinny i opiekuńczy z 25 II 1964 r. (Dz.U. Nr 9, poz. 59) art. 31-54, w brzmieniu do 31 XII 1989 r.; Kodeks rodzinny z 27 VI 1950 r. (Dz.U. 1950 nr 34 poz. 308) art. 21-30; pandektystyka — Eheliches Güterrecht; BGB §§ 1363-1563; ABGB §§ 1217-1266; Code civil art. 1387-1581

Pojęcia nadrzędne

Pojęcia podrzędne

Pojęcia powiązane

Kolekcja: prawo rodzinne i opiekuńcze

Otwórz w eksploratorze grafowym →