← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4dominium separatum apartamenti · Wohnungseigentum
ang. separate ownership of a dwelling unit
— Własność wyodrębnionego lokalu mieszkalnego lub użytkowego połączona z udziałem we współwłasności nieruchomości wspólnej — szczególna instytucja przełamująca klasyczną zasadę superficies solo cedit. Klasyczna rzymska zasada superficies solo cedit (D. 41.1.7.10) wykluczała odrębną własność części budynku — budynek był częścią składową gruntu, niezbywalną odrębnie. Klasyczne wyjątki średniowiecznego ius commune: condominio horizontale (włoska konstrukcja podziału kamienic na piętra) — historyczna namiastka odrębnej własności lokalu. BGB pierwotnie odrzucił koncepcję — § 93 (wesentliche Bestandteile niedzielne); WEG (Wohnungseigentumsgesetz z 15 III 1951 r.) wprowadził Wohnungseigentum jako wyjątek ustawowy od § 93 — odrębną własność lokalu połączoną z udziałem we współwłasności nieruchomości wspólnej. Code Napoléon/Code civil 1804 (obowiązujący w Królestwie Polskim obok KCKP) — ustawa z 28 VI 1938 r. wprowadziła propriété par étages, później kompleksowo uregulowane w ustawie z 10 VII 1965 r. ABGB — Wohnungseigentumsgesetz (austriacki) z 1948 r. KZ 1933, KC 1964 — pierwotnie konstrukcja absent, choć faktycznie funkcjonowała w niektórych wariantach (spółdzielcze prawo do lokalu — KC art. 244 oraz ustawa z 17 II 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach, a następnie Prawo spółdzielcze z 16 IX 1982 r.). Fundamentalna polska regulacja odrębnej własności lokalu: samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych; odrębną własność lokalu można ustanowić tylko gdy lokal jest samodzielny; powstaje przez ustanowienie aktem notarialnym i wpis do KW; z odrębną własnością lokalu związany jest udział we współwłasności nieruchomości wspólnej, której nie można żądać zniesienia odrębnie od lokalu — klasyczna współwłasność przymusowa; nieruchomość wspólna obejmuje grunt i części budynku, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli pojedynczych lokali — np. klatki schodowe, korytarze, fundamenty, dachy, instalacje wspólne; Charakterystyczne polskie konstrukcje: (1) udział właściciela lokalu jako dwa elementy łączne — własność lokalu (samodzielnego) + udział we współwłasności nieruchomości wspólnej (proporcjonalny do powierzchni użytkowej lokalu w stosunku do łącznej powierzchni wszystkich lokali); (3) niemożność rozdzielenia tych dwóch elementów — sprzedaż lokalu zawsze obejmuje proporcjonalny udział we współwłasności nieruchomości wspólnej (i odwrotnie).
Źródło: Superficies solo cedit (D. 41.1.7.10); condominio horizontale (średniowieczne); WEG niemieckie z 1951 r.; Code civil — ustawa z 1938/1965 r.; ABGB — WEG austriacki z 1948 r.; KC 1964 art. 244
Kolekcja: prawo rzeczowe
Odpowiedniki zewnętrzne: Q5978901