← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L5fructus civiles
ang. civil fruits of an immovable
— Pożytki polegające na świadczeniach pieniężnych lub innych ekonomicznych korzyściach, które nieruchomość przynosi na podstawie stosunku prawnego (czynsz najmu/dzierżawy, opłata z użytkowania wieczystego). Klasyczna rzymska fructus civiles — opłaty wynikające z czynności prawnych dotyczących rzeczy (najem, dzierżawa, użytkowanie) — D. 22.1, 50.16.121. Klasyczne odróżnienie: fructus naturales (płody naturalne — zboże, owoce, przyrost stada) versus fructus civiles (dochody pieniężne — pensiones, mercedes); fructus industriales (pochodzące z pracy ludzkiej). Pandektystyka — bürgerliche Früchte jako odrębna kategoria. Code civil art. 583-584 — fruits civils. ABGB § 405 — bürgerliche Früchte. BGB § 99 ust. 3 — bürgerliche Früchte (Erträge, die eine Sache vermöge eines Rechtsverhältnisses gewährt). KC art. 53 § 2 — pożytkami cywilnymi rzeczy są dochody, jakie rzecz przynosi na podstawie stosunku prawnego (np. najem, dzierżawa, użytkowanie); art. 54 — pożytki prawa (takie jak pożytki cywilne odsetki od kapitału). Klasyczne zastosowania do nieruchomości: 1) czynsz najmu lokalu mieszkalnego (art. 659 KC) — pożytek cywilny; 2) czynsz dzierżawny gospodarstwa rolnego (art. 693 KC); 3) opłata roczna za użytkowanie wieczyste (art. 238 KC, ustawa z 29 IV 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości); 4) wynagrodzenie z tytułu służebności (art. 285 § 1 KC). Reguła pobierania pożytków: pobiera ten, kto wykonuje prawo (właściciel, użytkownik, najemca w dobrej wierze); rozliczanie pożytków przy zwrocie rzeczy — art. 224-225 KC.
Źródło: Fructus civiles (rzymskie — D. 22.1, 50.16.121); Code civil art. 583-584; ABGB § 405; BGB § 99 ust. 3; KC art. 53 § 2, 54, 224-225, 238, 659, 693, 285 § 1
Kolekcja: prawo rzeczowe