← Ustrój organów ochrony prawnej XX wieku
L3skarga kasacyjna
ang. cassation appeal
— Kasacja — nadzwyczajny środek zaskarżenia od prawomocnego orzeczenia sądu II instancji do Sądu Najwyższego — pełni w polskim systemie funkcję kontroli prawnej najwyższego szczebla. W II RP kasacja regulowana była k.p.k. z 1928 r. i k.p.c. z 1932 r. — z modelem klasycznym (badanie wyłącznie naruszeń prawa, bez wkraczania w ustalenia faktyczne). PRL zniosła kasację wraz z reformą 1949-1950 r., wprowadzając rewizję nadzwyczajną wnoszoną przez wskazane organy państwowe (Prokurator Generalny, Pierwszy Prezes SN, Minister Sprawiedliwości). III RP przywróciła kasację: w sprawach karnych ustawą z 1 III 1996 r. (z mocą k.p.k. z 6 VI 1997 r.), w sprawach cywilnych — początkowo nowelizacją z 1996 r. (jako "kasacja") ograniczony przez przedsądowe sito (preselekcja przyjęcia do rozpoznania). Aktualne podstawy kasacji: w sprawach karnych — uchybienia stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 439 k.p.k.) lub inne rażące naruszenie prawa mające wpływ na rozstrzygnięcie (art. 523 k.p.k.); w sprawach cywilnych — naruszenie prawa materialnego lub istotne naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy (art. 398³ k.p.c.). Termin: 30 dni od doręczenia uzasadnienia. Przymus adwokacki — kasacja musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. SN rozpoznaje kasację w składzie trzech sędziów (zwykle) — z możliwością przedstawienia zagadnienia prawnego składowi powiększonemu w razie wątpliwości interpretacyjnych.
Źródło: ustawa z 6 VI 1997 r. — Kodeks postępowania karnego (Dz.U. nr 89 poz. 555) (art. 518-539, wprowadzona ustawą z 29 VI 1995 r., Dz.U. nr 89 poz. 443); pojęcie historyczne — Sąd Kasacyjny Księstwa Warszawskiego
Kolekcja: akty normatywne, orzecznictwo i postępowanie