← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L5formae dominii · Eigentumsformen
ang. forms of ownership
— Taksonomia reżimów własności w polskim systemie prawnym — własność prywatna, państwowa, komunalna, spółdzielcza, mieszana (np. spółka z udziałem Skarbu Państwa). Klasyczne rzymskie rozróżnienie res privatae (prywatne) vs res publicae (publiczne — w użytku publicznym, w majątku ludu, sakralne) — fundament systematyki form własności. Pandektystyka XIX w. zachowała ten klasyczny dualizm jako Privateigentum vs Staatseigentum. Konstytucja Marcowa 1921 r. art. 99 — ochrona własności prywatnej z ograniczeniami społecznymi. Konstytucja Kwietniowa 1935 r. — własność prywatna jako podstawa porządku gospodarczego, z funkcją społeczną. Konstytucja PRL 1952 r. art. 8-12 — fundamentalne odróżnienie z preferencją dla form społecznych: (1) własność społeczna (państwowa + spółdzielcza) — jako filar gospodarki socjalistycznej, własność uprzywilejowana ustawowo; (2) własność osobista — chroniona, ale ograniczona zakresowo (przedmioty osobistego użytku); (3) własność prywatna gospodarczo-rolna — ograniczona, podlegała kolektywizacji.
Źródło: Res privatae/publicae (rzymskie); Konstytucja Marcowa 1921 r.; Konstytucja Kwietniowa 1935 r.; Konstytucja PRL 1952 r.; Prawo spółdzielcze 1982 r.
Kolekcja: prawo rzeczowe