← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4responsabilitas legatarii · Haftung des Vermächtnisnehmers
ang. liability of the legatee for inheritance debts
— Specjalna odpowiedzialność zapisobiercy zwykłego za długi spadkowe — co do zasady ograniczona, w wyjątkowych przypadkach związana z wartością otrzymanego zapisu. Klasyczna rzymska zasada: legatarius non tenetur ad debita defuncti — zapisobierca nie odpowiada za długi spadkodawcy (odróżnienie od heres). Klasyczna paremia: legacy sicut donatio dat lucrum, non onus — zapis jak darowizna daje korzyść, nie ciężar. Klasyczne wyjątki rzymskie: gdy spadek niewystarczający na pokrycie długów (lex Falcidia 40 r. p.n.e. — redukcja zapisów do 3/4 wartości spadku, by heres miał minimum 1/4); gdy zapis z konkretnym ciężarem (sub modo). Pandektystyka — Vermächtnisnehmer haftet nicht; Ausnahmen bei der Verkürzung des Erben. Code civil art. 870, 1024 — légataires nie odpowiadają co do zasady, lecz redukcja przy niedoborze. ABGB § 692 — Vermächtnisnehmer haftet nicht (z wyjątkami). BGB §§ 2174, 2186-2187 — Vermächtnisnehmer otrzymuje roszczenie obligacyjne wobec heres, lecz sam nie odpowiada za Nachlassverbindlichkeiten; § 2188 — redukcja przy niedoborze. KC: 1) zapis zwykły (art. 968 KC) — tworzy roszczenie obligacyjne zapisobiercy wobec spadkobiercy; zapisobierca NIE jest spadkobiercą i nie odpowiada za długi spadkowe — co do zasady wolny od odpowiedzialności; 2) art. 1003 KC — spadkobiercy ponoszący odpowiedzialność za długi spadkowe mogą żądać proporcjonalnego zmniejszenia zapisów i poleceń (redukcja przy niedoborze masy aktywnej w stosunku do długów); 3) art. 1004 KC — zmniejszenie zapisów następuje proporcjonalnie do ich wartości, chyba że z treści testamentu wynika odmienna wola spadkodawcy.
Źródło: Legatarius non tenetur ad debita defuncti, lex Falcidia (40 r. p.n.e.) (rzymskie); Code civil art. 870, 1024; ABGB § 692; BGB §§ 2174, 2186-2188; KC art. 968, 1003-1004.
Kolekcja: prawo spadkowe