← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L6translatio crediti hypothecarii · Übertragung der gesicherten Forderung
ang. transfer of the claim secured by mortgage
— Cesja wierzytelności pociąga za sobą przejście hipoteki — fundamentalna konsekwencja akcesoryjności hipoteki. Klasyczna rzymska zasada cessio nominis transit pignus (D. 20.6.7) — cesja wierzytelności przenosi również jej zabezpieczenia. Klasyczna pandektystyczna konstrukcja Akzessorietät (akcesoryjność): hipoteka nie może istnieć samodzielnie, jej los nieodłącznie związany z wierzytelnością — przelew wierzytelności automatycznie skutkuje przejściem hipoteki na nabywcę, bez konieczności odrębnej czynności prawnej. BGB § 1153 — Übertragung der Forderung: bei Übertragung der Forderung geht die Hypothek auf den neuen Gläubiger über (przy przeniesieniu wierzytelności hipoteka przechodzi na nowego wierzyciela). UKWH art. 79 — fundamentalna polska regulacja: ust. 1 (hipoteka może być przeniesiona na inną osobę tylko wraz z wierzytelnością, którą zabezpiecza); ust. 2 (przelew wierzytelności hipotecznej obejmuje hipotekę). UKWH art. 80 — przelew wierzytelności hipotecznej dokonywa się w formie pisemnej z notarialnie poświadczonym podpisem zbywcy (forma kwalifikowana ad solemnitatem); bez tej formy przelew jest nieważny. Polski model jest zatem surowszy formalnie niż BGB — wymóg notarialnego poświadczenia podpisu (forma pisemna ze zniesieniem fałszerstwa). UKWH art. 81 — wpis przeniesienia hipoteki w KW: nabywca powinien być ujawniony w księdze wieczystej, ale wpis ma charakter deklaratoryjny — hipoteka przechodzi z chwilą przelewu wierzytelności, niezależnie od wpisu. Polskie typy przeniesienia: (1) UMOWA PRZELEWU (cessio nominis) — KC art. 509-518 + UKWH art. 80; (2) SUBROGACJA USTAWOWA (cessio legis) — KC art. 518 (osoba spłacająca wstępuje w prawa wierzyciela, w tym hipotekę); (3) DZIEDZICZENIE — sukcesja uniwersalna (KC art. 922); (4) FUZJA (ŁĄCZENIE) SPÓŁEK (Kodeks handlowy z 27 VI 1934 r. — łączenie spółek).
Źródło: Cessio nominis transit pignus (D. 20.6.7); pandektystyka (Akzessorietät); BGB § 1153; UKWH art. 5, 79-81; KC 1964 art. 509-518, 922; Kodeks handlowy z 27 VI 1934 r. (łączenie spółek)
Kolekcja: prawo rzeczowe