szkoda niemajątkowa

damnum non patrimoniale · immaterieller Schaden · krzywda

ang. non-pecuniary damage

Uszczerbek w sferze niemierzalnej ekonomicznie – krzywda, ból, cierpienie fizyczne lub psychiczne, naruszenie godności, dóbr osobistych, więzi rodzinnych. W polskim prawie cywilnym kompensowana nie odszkodowaniem, lecz zadośćuczynieniem pieniężnym, jednak tylko w wypadkach wyraźnie wskazanych ustawą – zasada numerus clausus przypadków zadośćuczynienia.

— Hasło obejmuje: (1) zasadę numerus clausus zadośćuczynienia w polskim prawie cywilnym — przeciwnie do prawa majątkowego, gdzie obowiązuje zasada pełnego odszkodowania, krzywdę można kompensować tylko w wypadkach wskazanych ustawą; (2) podstawowe przypadki: szkoda na osobie (art. 445 § 1), naruszenie dóbr osobistych (art. 448), śmierć osoby najbliższej; (3) różnicę z prawem niemieckim (BGB § 253) — analogiczna zasada, tylko wskazane przypadki; w common law szerokie pojęcie pain and suffering damages; (4) kryteria kwantyfikacji w polskim orzecznictwie SN: stopień i czas trwania krzywdy, intensywność cierpień, długoterminowe skutki, kontekst osobisty poszkodowanego, reakcja społeczna; (5) szczególne instytucje: zadośćuczynienie w prawie pracy (mobbing, dyskryminacja), w prawie autorskim (art. 78 ust. 1 ustawy o prawie autorskim); (6) granice — niedopuszczalna kompensacja czystej krzywdy (bez podstawy ustawowej), niedopuszczalność kar cywilnych (punitive damages) na wzór amerykański.

Źródło: KC art. 24, 445, 446 § 4, 448; KZ 1933 art. 165 (zadośćuczynienie); BGB § 253; ABGB § 1325

Pojęcia nadrzędne

szkoda

Pojęcia powiązane

Kolekcja: część ogólna prawa zobowiązań

Odpowiedniki zewnętrzne: Q178616

Otwórz w eksploratorze grafowym →