← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4res mobilis · mobile · bewegliche Sache
ang. movable
— Rzecz, która nie jest nieruchomością — kategoria zbiorcza obejmująca wszystko, co nie spełnia kryteriów nieruchomości gruntowej, budynkowej lub lokalowej. Klasyczne rzymskie res mobiles — wszystkie rzeczy poza gruntami; klasyczne rzymskie res se moventes — rzeczy zdolne do poruszania się (zwierzęta, niewolnicy do XIX w.). Klasyczna paremia mobilia personam sequuntur — rzeczy ruchome podążają za osobą (podlegają prawu miejsca zamieszkania właściciela, a nie miejsca położenia); historycznie ważne dla obrotu międzynarodowego. Klasyczne odróżnienie: res mobiles versus res immobiles; res mobiles zazwyczaj nabywane przez traditio + bona fides; res immobiles wymagały specjalnych form (mancipatio, in iure cessio). Pandektystyka — bewegliche Sachen jako negatywna definicja (wszystko, co nie jest unbeweglich). Code civil art. 528-536 — meubles (par leur nature, par détermination de la loi). ABGB §§ 293-299 — bewegliche Sachen. BGB § 90 — Sachen w ogólności; § 91 — pieniądze i papiery wartościowe jako szczególne rzeczy. KC art. 45 — rzeczami w rozumieniu KC są tylko przedmioty materialne; art. 46 — nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej (grunty), budynki trwale związane z gruntem lub stanowiące części składowe nieruchomości, lokale jako odrębne nieruchomości; a contrario — wszystko inne to ruchomości. Klasyczne kategorie ruchomości: 1) rzeczy zwykłe (meble, pojazdy, sprzęt); 2) pieniądze (KC art. 358 — szczególna regulacja); 3) papiery wartościowe; 4) energia (art. 555 KC — odpowiednio stosowanie przepisów o sprzedaży). Skutki kategorii: różny tryb przeniesienia własności (art. 155 § 2 KC — ruchomości oznaczone co do tożsamości — umowa przenosi własność z chwilą zawarcia, art. 155 § 2 — co do gatunku — z chwilą wydania), różne terminy zasiedzenia (art. 174 KC — 3 lata dla ruchomości w dobrej wierze; nieruchomości 10/20 lat — art. 172).
Źródło: Res mobiles, mobilia personam sequuntur (rzymskie); Code civil art. 528-536; ABGB §§ 293-299; BGB §§ 90-91; KC art. 45-46, 555
Kolekcja: prawo rzeczowe
Odpowiedniki zewnętrzne: Q499094