← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4domicilium electum · domicilium electum
ang. elected domicile (domicilium electum)
— Umownie wskazane miejsce doręczeń lub kontaktu prawnego, odmienne od miejsca rzeczywistego zamieszkania (domicilium voluntarium). Klasyczne rzymskie pojęcie domicilium electum — dobrowolnie wybrane miejsce dla celów prawnych, np. doręczeń pism procesowych. Klasyczna rzymska zasada: każdy może wybrać sobie inne miejsce dla określonych celów prawnych, ze skutkiem jak miejsce zamieszkania rzeczywistego (domicilium electum / pro domicilio electum — konstrukcja rozwinięta w ius commune i prawie nowożytnym). Pandektystyka — Wahldomizil, gewählter Wohnsitz. KCKP art. 35; Code civil art. 111 — domicile élu (election de domicile w aktach notarialnych dla celów doręczeń). ABGB § 66 — gewillkürter Wohnsitz, dawniej szeroko stosowany w obrocie handlowym. BGB nie operuje tym pojęciem wyraźnie, lecz dopuszcza zastrzeżenia umowne dotyczące miejsca wykonania zobowiązania (§ 269) i jurysdykcji (§§ 38-40 ZPO). KC nie zawiera odrębnej regulacji, lecz konstrukcja jest praktykowana — np. art. 41 KC pozwala uznać siedzibę osoby prawnej za zastrzeżoną umownie lub statutowo; w obrocie konsumenckim art. 384 i n. KC ograniczają możliwość narzucania zamieszkania umownego klauzulami abuzywnymi. Klasyczne zastosowania: 1) doręczenia w postępowaniu sądowym (procesowe miejsce zamieszkania — art. 126 § 2 KPC); 2) kontakt z bankiem (adres dla korespondencji w umowie kredytu); 3) miejsce wykonania zobowiązania (art. 454 KC); 4) jurysdykcja umowna (właściwość miejscowa sądu — art. 46 KPC).
Źródło: Domicilium electum (rzymskie — D. 50.1.27.2); KCKP art. 35; Code civil art. 111; ABGB § 66; KPC art. 46, 126 § 2; KC art. 41, 384 i n., 454.
Kolekcja: prawo osobowe