← Prawo cywilne XIX i XX wieku

L4

urodzenie

nativitas · Geburt

ang. birth

Zdarzenie prawne oznaczające powstanie zdolności prawnej osoby fizycznej.

— Zdarzenie prawne, z którym ustawa wiąże powstanie zdolności prawnej osoby fizycznej. Klasyczna rzymska zasada nasciturus pro iam nato habetur, quotiens de eius commodis agitur (D. 1.5.7) — dziecko poczęte uważa się za już urodzone, ilekroć chodzi o jego korzyści (warunkowa ochrona przed urodzeniem). Klasyczna rzymska wymóg żywego urodzenia oraz "ludzkiej postaci" (vitalis et humanae figurae) — D. 1.5.14, sporne kryteria z wymogiem żywotności. Pandektystyka — Geburt jako Anfang der Rechtsfähigkeit. Code Napoléon — wymóg życia po urodzeniu (vivant et viable, Code Napoléon art. 725 d.f.). ABGB §§ 22-23 — Rechtsfähigkeit z chwilą urodzenia, ochrona nasciturus dla jego korzyści. BGB § 1 — Rechtsfähigkeit beginnt mit der Vollendung der Geburt; § 1923 ust. 2 — nasciturus jako spadkobierca. KC art. 8 § 1 — każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną; art. 8 § 2 — pierwotna ochrona warunkowa nasciturusa, obecnie rozproszone reguły szczególne (np. art. 927 § 2 KC — dziecko poczęte może być spadkobiercą, jeżeli urodzi się żywe). Sporna doktrynalnie kwestia chwili urodzenia (klasyczne kryteria: oddech, krzyk, akt cielesny oddzielenia od matki, jednoznacznie ujęte w polskiej doktrynie medycznej jako pierwszy oddech).

Źródło: Nasciturus pro iam nato habetur (rzymskie — D. 1.5.7); Code civil; ABGB §§ 22-23; BGB §§ 1, 1923 ust. 2; KC art. 8 § 1, 927 § 2.

Pojęcia nadrzędne

Pojęcia powiązane

Kolekcja: część ogólna prawa cywilnego

Otwórz w eksploratorze grafowym →