← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L4sublatio communionis hereditatis · Aufhebung der Erbengemeinschaft
ang. dissolution of the hereditary community
— Akt zakończenia wspólności majątku spadkowego między współspadkobiercami — nastąpienie w drodze umowy, sądowego działu spadku lub innego zdarzenia (np. zbycia udziałów wszystkim jednej osobie). Klasyczna rzymska zasada nemo in communi invitus tenetur — nikt nie może być zmuszony do pozostawania we wspólności (D. 10.3.14.1, Paulus); każdy współspadkobierca może w każdym czasie żądać dzielenia majątku spadkowego. Klasyczne rzymskie sposoby zniesienia: 1) pactum familiae erciscundae (umowa działowa); 2) actio familiae erciscundae (sądowe); 3) zbycie udziałów (consolidatio); 4) zniknięcie wszystkich oprócz jednego (concentratio). Pandektystyka — Aufhebung der Erbengemeinschaft. Code civil art. 815-1, 815-7 — partage; nul ne peut être contraint à demeurer dans l'indivision. ABGB §§ 830-841 — Auflösung der Erbengemeinschaft. BGB §§ 2042-2057a — Erbauseinandersetzung. KC art. 1037-1046: art. 1037 — dział spadku (sądowy lub umowny); art. 1038 — zniesienie umowne wymaga formy aktu notarialnego, jeżeli w skład spadku wchodzi nieruchomość; art. 1039-1043 — zaliczenie darowizn i zapisów windykacyjnych. Klasyczne tryby zniesienia w polskim prawie: 1) umowa o dział spadku — wymaga zgody wszystkich (akt notarialny przy nieruchomości); 2) sądowy dział spadku (KPC art. 680-689) — na wniosek któregokolwiek; 3) zbycie udziałów spadkowych — przy nabyciu wszystkich udziałów przez jedną osobę (consolidatio) ipso iure ustanie wspólności (art. 1052 KC — odpowiednie stosowanie); 4) ustanie wspólności przez wykonanie testamentu — gdy spadkodawca w testamencie sam dokonał wskazania konkretnych przedmiotów konkretnym spadkobiercom (divisio testamentaria — art. 962 KC).
Źródło: Nemo in communi invitus tenetur (rzymskie — D. 10.3.14.1, Paulus); Code civil art. 815-1, 815-7; ABGB §§ 830-841; BGB §§ 2042-2057a; KC art. 962, 1037-1046, 1052; KPC art. 680-689.
Kolekcja: prawo spadkowe