← Ustrój organów ochrony prawnej XX wieku

sąd dyscyplinarny

ang. disciplinary court

— Sądy dyscyplinarne obejmują w polskim systemie dwie kategorie: sądy dyscyplinarne korporacji zawodowych (samorządów adwokackiego, radcowskiego, notarialnego, lekarskiego, weterynaryjnego, dziennikarskiego itd.) oraz sądy dyscyplinarne służb publicznych — w tym sędziów i prokuratorów. Pierwsze działają w ramach struktur samorządu zawodowego — niezależnie od państwa, choć ich orzeczenia podlegają kontroli sądu powszechnego. Drugie są tworzone wewnątrz hierarchii państwowej, z ograniczonym udziałem czynnika samorządowego. Sądy dyscyplinarne sędziowskie w polskiej tradycji XX w.: rozporządzenie Prezydenta RP z 6 II 1928 r. — POSP (rozdział VIII) — sądy dyscyplinarne przy sądach apelacyjnych (I instancja) i przy Sądzie Najwyższym (II instancja), z udziałem sędziów wybieranych przez zgromadzenia ogólne. Model zachowany w PRL — z istotnym ograniczeniem niezawisłości w okresie stalinowskim, gdy postępowania dyscyplinarne stosowano jako instrument polityczny wobec sędziów II RP. Postępowania dyscyplinarne sędziów PRL stanowią obecnie kluczowe źródło dla badań historycznych nad postawami sędziów wobec ustroju — z pełnym spektrum spraw od drobnych uchybień proceduralnych po sprawy związane z odmową orzekania w sprawach stanu wojennego, pomocą opozycji, podpisami pod listami protestacyjnymi.

Źródło: rozdział VIII rozporządzenia Prezydenta RP z 6 II 1928 r. — Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. nr 12 poz. 93) — sądy dyscyplinarne sędziowskie; ustawa z 20 VI 1985 r. — Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. nr 31 poz. 137 ze zm.); pragmatyki samorządowe: Prawo o adwokaturze z 26 V 1982 r. (Dz.U. nr 16 poz. 124 ze zm.); ustawa z 6 VII 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. nr 19 poz. 145 ze zm.); ustawa z 14 II 1991 r. — Prawo o notariacie (Dz.U. nr 22 poz. 91 ze zm.); ustawa z 17 V 1989 r. o izbach lekarskich (Dz.U. nr 30 poz. 158)

Kolekcja: sądownictwo

Otwórz w eksploratorze grafowym →