← Ustrój organów ochrony prawnej XX wieku
L4ang. court of appeal
— Sąd apelacyjny należy do polskiej tradycji prawnej z dwoma istotnymi przerwami. W II RP funkcjonował na podstawie rozporządzenia Prezydenta RP z 6 II 1928 r. — POSP. Działało wówczas siedem sądów apelacyjnych: Warszawa, Kraków, Lwów, Lublin, Poznań, Wilno, Toruń. Rozpoznawał apelacje od orzeczeń sądów okręgowych w sprawach cywilnych i karnych. Reforma 1950 r. zniosła sądy apelacyjne — w jednolitej strukturze sowieckiej pozostały tylko dwa szczeble (powiatowy/rejonowy + wojewódzki) plus Sąd Najwyższy jako trzecia instancja. Środowiska prawnicze konsekwentnie postulowały restytucję — sąd apelacyjny przywrócono ustawą z 13 VII 1990 r. o powołaniu sądów apelacyjnych — z mocą od 1 X 1990 r. Początkowo utworzono dziesięć ośrodków: Białystok, Gdańsk, Katowice, Kraków, Lublin, Łódź, Poznań, Rzeszów, Warszawa, Wrocław. Sąd apelacyjny sprawuje funkcję sądu II instancji dla sądów okręgowych (w postępowaniu apelacyjnym).
Źródło: rozporządzenie Prezydenta RP z 6 II 1928 r. — POSP (Dz.U. nr 12 poz. 93), część I rozdz. III — sądy apelacyjne II RP (Warszawa, Kraków, Lwów, Lublin, Poznań, Wilno, Toruń); ustawa z 13 VII 1990 r. o powołaniu sądów apelacyjnych oraz o zmianie POSP (Dz.U. nr 53 poz. 306) — z mocą od 1 X 1990 r. — przywrócenie sądów apelacyjnych; art. 175 i 177 Konstytucji RP z 2 IV 1997 r.
Kolekcja: sądownictwo