← Prawo cywilne XIX i XX wieku
L5spełnienie świadczenia
ang. performance of an obligation
— Spełnienie świadczenia zgodnie z treścią zobowiązania — fundamentalna instytucja prawa zobowiązań prowadząca do wygaśnięcia stosunku obligacyjnego. Klasyczny rzymski wzorzec to solutio — pojęcie obejmujące pierwotnie samo rozwiązanie więzi prawnej (od solvere), później rozszerzone na zaspokojenie wierzyciela poprzez spełnienie świadczenia. Dogmatyka rzymska wypracowała kluczowe rozróżnienia obowiązujące do dziś: solutio czystej (zwykłe spełnienie świadczenia), datio in solutum (świadczenie w miejsce wykonania), tantundem (świadczenie ekwiwalentu w rzeczach gatunkowych). Code Napoléon/Code civil art. 1235-1248 — paiement jako rdzeń materii. ABGB §§ 1412-1424 — Erfüllung. BGB §§ 362-371 — Erfüllung jako kategoria fundamentalna, z odrębnymi przepisami dla świadczenia w miejsce wykonania (§ 364 — Leistung an Erfüllungs statt). KZ 1933 art. 192-219. KC 1964 art. 450-486 zawiera kompleksową regulację wykonania: zasada spełnienia świadczenia w naturze (KC art. 354), wymóg należytej staranności dłużnika (art. 355 — z odrębnym standardem dla zobowiązań związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej), zasada jednoczesności świadczeń wzajemnych (art. 488), miejsce spełnienia (art. 454 — siedziba dłużnika dla świadczeń niepieniężnych, siedziba wierzyciela dla pieniężnych), termin (art. 455 — zobowiązanie bezterminowe spełnia się niezwłocznie po wezwaniu), spełnienie świadczenia do rąk nieuprawnionego (art. 452), wykonanie przez osobę trzecią (art. 356 — zasadniczo dopuszczalne, z wyjątkami świadczeń osobistych). Charakterystyczne dla polskiej regulacji: zasada lojalnej współpracy stron (KC art. 354 § 2 — wierzyciel powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania), wzmocniona orzecznictwem SN jako klauzula generalna ograniczająca formalizm umowny.
Źródło: Solutio (D. 46.3); Code Napoléon/Code civil art. 1235-1248; ABGB §§ 1412-1424; BGB §§ 362-371; KZ 1933 art. 192-219; KC 1964 art. 354-356, 450-486, 488
Kolekcja: część ogólna prawa zobowiązań